Jakie są przyczyny łysienia?

Wypadanie włosów to doświadczenie, które potrafi zaskoczyć i zaniepokoić, stając się często źródłem obaw o wygląd i zdrowie.Choć utrata pewnej liczby włosów dziennie jest zjawiskiem naturalnym, ich nadmierne przerzedzenie lub pojawienie się łysych plam może wskazywać na głębsze przyczyny.Zrozumienie, dlaczego włosy wypadają, jest pierwszym krokiem do podjęcia skutecznych działań.

Zrozumieć cykl życia włosa

Zanim zagłębimy się w przyczyny łysienia, warto poznać naturalny cykl życia włosa.Włosy rosną, odpoczywają i wypadają w trzech głównych fazach: anagenie (faza wzrostu, trwająca 2-7 lat), katagenie (faza przejściowa, kilka tygodni) i telogenie (faza spoczynku, kilka miesięcy), po której stary włos wypada, by zrobić miejsce nowemu.Zaburzenia w tym cyklu są często korzeniem problemu.

Główne przyczyny łysienia: od genów po styl życia

Łysienie androgenowe: dziedzictwo natury

To najczęstsza forma łysienia, dotykająca zarówno mężczyzn, jak i kobiety.Jego przyczyną jest genetyczna predyspozycja w połączeniu z działaniem hormonów, w szczególności dihydrotestosteronu (DHT).U mężczyzn objawia się typowym cofaniem linii włosów na skroniach (zakola) i przerzedzeniem na szczycie głowy (tzw. tonsura).U kobiet łysienie androgenowe prowadzi do rozproszonego przerzedzenia włosów na całej głowie, zwłaszcza w okolicy przedziałka, bez wyraźnych zakoli, co sprawia, że skóra głowy staje się bardziej widoczna.Warto pamiętać, że dziedziczymy skłonność, a nie samą chorobę.

Hormonalne zawirowania: wpływ na owłosienie

Równowaga hormonalna odgrywa kluczową rolę w zdrowiu włosów.Wszelkie jej zaburzenia mogą prowadzić do wzmożonego wypadania.Przykłady to:

• Choroby tarczycy (niedoczynność lub nadczynność): mogą powodować rozproszone wypadanie włosów.
• Ciąża i okres poporodowy: zmiany hormonalne w ciąży często poprawiają kondycję włosów, ale po porodzie gwałtowny spadek estrogenów może wywołać tzw. łysienie telogenowe poporodowe.
• Menopauza: spadek poziomu estrogenów i progesteronu może przyczynić się do przerzedzenia włosów.
• Zespół policystycznych jajników (PCOS): nadmiar androgenów może prowadzić do łysienia typu męskiego u kobiet.

Niedobory żywieniowe: co jesz, ma znaczenie

Dieta uboga w niezbędne składniki odżywcze może znacząco osłabić włosy i prowadzić do ich wypadania.Szczególnie istotne są:

• Żelazo: jego niedobór (anemia) to jedna z najczęstszych przyczyn wypadania włosów, zwłaszcza u kobiet.
• Cynk: ważny dla wzrostu i naprawy tkanek włosów.
• Biotyna (witamina B7): często nazywana "witaminą piękna", wspiera kondycję włosów i paznokci.
• Witamina D: odgrywa rolę w cyklu wzrostu włosa.
• Białko: włosy składają się głównie z białka (keratyny), więc jego niedobór osłabia strukturę włosa.

Zrównoważona dieta jest fundamentem zdrowych włosów.

Stres i jego wpływ na włosy

Przewlekły lub nagły, intensywny stres to kolejny silny czynnik wpływający na wypadanie włosów.Może on wywołać tzw. łysienie telogenowe, w którym duża liczba mieszków włosowych przedwcześnie przechodzi w fazę spoczynku, a następnie wypada.Zjawisko to często obserwuje się kilka tygodni lub miesięcy po traumatycznym wydarzeniu, ciężkiej chorobie, operacji czy nagłej diecie.

Choroby i leki: ukryci sprawcy

Niektóre schorzenia i przyjmowane leki mogą mieć bezpośredni wpływ na kondycję włosów:

• Łysienie plackowate (alopecia areata): choroba autoimmunologiczna, w której układ odpornościowy atakuje mieszki włosowe, prowadząc do powstawania gładkich, okrągłych, łysych plam.
• Choroby skóry głowy: grzybica, łojotokowe zapalenie skóry, łuszczyca mogą uszkadzać mieszki włosowe.
• Leki: chemioterapia, leki przeciwzakrzepowe, niektóre antydepresanty, leki na nadciśnienie czy retinoidy mogą mieć wypadanie włosów jako efekt uboczny.
• Choroby przewlekłe: np. toczeń rumieniowaty układowy.

Czynniki mechaniczne i styl życia: czego unikać?

Nasze codzienne nawyki i sposób traktowania włosów również mają ogromne znaczenie:

• Agresywne stylizacje: zbyt ciasne upięcia (np. kucyki, warkocze, dready) mogą prowadzić do łysienia trakcyjnego, uszkadzając mieszki włosowe.
• Nadmierne używanie ciepła: suszenie gorącym powietrzem, prostowanie, kręcenie bez odpowiedniej ochrony termicznej osłabia i łamie włosy.
• Chemiczne zabiegi: częste farbowanie, rozjaśnianie, trwała ondulacja mogą uszkodzić strukturę włosa i skórę głowy.
• Palenie tytoniu: wpływa negatywnie na krążenie krwi w skórze głowy, co może ograniczać dostarczanie składników odżywczych do mieszków włosowych.

Naturalne starzenie się: nieuchronny proces

Z wiekiem nasze włosy naturalnie stają się cieńsze, słabsze i rzadsze.Mieszki włosowe produkują krótsze i delikatniejsze włosy, a ich liczba również może się zmniejszać.To naturalny element procesu starzenia, ale jego nasilenie może być różne u poszczególnych osób.

Zrozumienie przyczyn łysienia to pierwszy krok do jego skutecznego leczenia.W przypadku niepokojącego wypadania włosów, zawsze warto skonsultować się z dermatologiem lub trychologiem, który pomoże postawić trafną diagnozę i zalecić odpowiednie działania.